Nhân vật - Sự kiện
Nhà chính trị đi trước nhà quân sự

QĐND - Đó là cách định nghĩa của Đại bách khoa toàn thư Pháp (1987) về Tổng Tư lệnh Vơ Nguyên Giáp. Người Việt Nam có thể hiểu đó là một cách nói lên sự thấm nhuần của Vơ Nguyên Giáp về một điểm cơ bản của tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh ngay từ những năm đầu thập kỷ 40 của thế kỷ XX, cụ thể là về mối quan hệ giữa chính trị và quân sự, nhân dân và quân đội, người và súng, tinh thần chiến đấu và trang bị kỹ thuật. Người trước - súng sau là quan điểm Cụ Hồ đă nhấn mạnh ngay từ những ngày đầu Vơ Nguyên Giáp gặp Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh.

Ngày 22-12-1944, tại Cao Bằng, Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân làm lễ thành lập với 34 chiến sĩ, do đồng chí Vơ Nguyên Giáp trực tiếp chỉ huy.

Tin chính trị
Nhà chính trị đi trước nhà quân sự
QĐND - Chủ Nhật, 06/10/2013, 9:22 (GMT+7)

QĐND - Đó là cách định nghĩa của Đại bách khoa toàn thư Pháp (1987) về Tổng Tư lệnh Vơ Nguyên Giáp. Người Việt Nam có thể hiểu đó là một cách nói lên sự thấm nhuần của Vơ Nguyên Giáp về một điểm cơ bản của tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh ngay từ những năm đầu thập kỷ 40 của thế kỷ XX, cụ thể là về mối quan hệ giữa chính trị và quân sự, nhân dân và quân đội, người và súng, tinh thần chiến đấu và trang bị kỹ thuật. Người trước - súng sau là quan điểm Cụ Hồ đă nhấn mạnh ngay từ những ngày đầu Vơ Nguyên Giáp gặp Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh.

Ngày 22-12-1944, tại Cao Bằng, Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân làm lễ thành lập với 34 chiến sĩ, do đồng chí Vơ Nguyên Giáp trực tiếp chỉ huy.

Hầu hết cán bộ quân sự Việt Nam thời kháng chiến chống Pháp đều bắt đầu cuộc cách mạng bằng những hoạt động chính trị và khi chuyển sang lĩnh vực quân sự th́ một số khá đông đă là đảng viên cộng sản, những cán bộ chính trị mặc áo lính, hoạt động quân sự, nhằm mục tiêu chính trị của Đảng, mục tiêu giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước. Đại tướng Vơ Nguyên Giáp là một trường hợp điển h́nh. Ông từng là đảng viên cộng sản, một nhà chính trị nhiều năm trước khi lănh sứ mệnh cầm quân.

Trong quá tŕnh vận động chính trị quần chúng mà Cụ Hồ gọi là “nhóm lửa”, suốt mấy năm trèo đèo lội suối đem ánh sáng cách mạng đến với đồng bào vùng cao trong liên tỉnh Cao - Bắc - Lạng, là quăng thời gian ông Giáp nhận thức ngày càng rơ hơn về vai tṛ cách mạng của quần chúng. Trong đông đảo nhân dân các dân tộc được ông giác ngộ, không ít người đă trở thành cán bộ lănh đạo ở địa phương, hoặc trở thành chiến sĩ Quân giải phóng sau khi nhận thức được mục đích chính trị của việc cầm súng. Từ đó, yếu tố nhân dân càng “bám rễ” sâu vào tư duy quân sự cách mạng của Vơ Nguyên Giáp.

Trải qua nhiều năm kiên tŕ đến với dân, đến khi cách mạng đă có chỗ đứng chân trong nhân dân rồi, Hồ Chí Minh mới giao cho Vơ Nguyên Giáp nhiệm vụ tổ chức Đội Quân giải phóng. Buổi đó Cụ Hồ dặn: “Dựa vào dân, dựa chắc vào dân th́ không kẻ thù nào có thể tiêu diệt được”. Cho nên, dễ hiểu v́ sao bản lĩnh của nhà quân sự Vơ Nguyên Giáp trước hết là bản lĩnh của nhà chính trị Vơ Nguyên Giáp, người nhận thức đúng đắn về vai tṛ của quần chúng nhân dân trong sự nghiệp cách mạng, nhận thức về mối quan hệ giữa hoạt động quân sự với mục đích chính trị của Đảng, nhận thức về quan hệ cá - nước giữa LLVT với quần chúng nhân dân.

Ngay từ những ngày đầu nhận nhiệm vụ tổ chức quân đội, ông đă dạy cho Đội vũ trang tuyên truyền nhỏ bé mới lọt ḷng biết rằng, mọi hoạt động quân sự đều phải nhằm mục đích phát triển phong trào chính trị quần chúng và không được làm tổn hại đến phong trào chính trị quần chúng. Ngay từ buổi đầu, trong Mười lời thề, ông đă dạy cho các chiến sĩ du kích những điều cần làm và những điều cần tránh để duy tŕ mối quan hệ quân-dân-cá-nước. Trong quá tŕnh chuẩn bị tiến lên khởi nghĩa vũ trang, mọi hoạt động của Đội vũ trang tuyên truyền đều hướng vào mục tiêu chính trị là động viên toàn dân đứng lên đánh Pháp đuổi Nhật, giải phóng dân tộc. Tuy thời kỳ tiền khởi nghĩa chỉ diễn ra trong ṿng gần nửa năm, nhưng khẩu hiệu “Khơi thêm nước cho cá vẫy vùng” do Tổng bộ Việt Minh đề xướng đă giúp cho Đội Quân giải phóng hiểu môi trường chính trị quần chúng quan trọng như thế nào đối với sự tồn tại, phát triển và hoạt động của đội vũ trang. Qua các trang viết của Vơ Nguyên Giáp về những năm 1940-1945, cụ thể là các tác phẩm “Khu giải phóng”, “Kinh nghiệm Việt Minh ở Việt Bắc”, người ta thấy nổi lên một điều, đó là yếu tố chính trị quần chúng luôn được ông hết sức coi trọng trong suốt quá tŕnh vận động chính trị quần chúng tiến lên vũ trang khởi nghĩa giành chính quyền.

Sau Tổng khởi nghĩa, việc xây dựng cơ sở chính trị quần chúng làm chỗ đứng chân cho cách mạng, nơi nương tựa để hoạt động của các tổ chức vũ trang lại được ông tiếp tục coi trọng trong điều kiện mới, điều kiện đất nước đă giành được chính quyền, nhưng ngay sau đó chính quyền non trẻ ở nhiều địa phương không tồn tại trước sức ép từ nhiều phía của các loại kẻ thù. Kiên tŕ cử các đội vũ trang tuyên truyền lên Tây Bắc ngay từ những ngày đầu của chính quyền cách mạng để gây dựng cơ sở chính trị quần chúng; gợi ư cho cấp chỉ huy chiến trường Khu 5 phân tán một số đơn vị vũ trang đi vào vùng địch kiểm soát ở Nam Trung Bộ để vũ trang tuyên truyền, tranh thủ nhân dân, duy tŕ cho được thế “mất đất không mất dân”. Đặc biệt, quan tâm chỉ đạo cuộc đấu tranh để duy tŕ và phát triển cơ sở chính trị và vũ trang trong vùng sau lưng địch trong suốt cuộc kháng chiến chống Pháp, nhất là ở các vùng dân tộc Tây Nguyên, Đông Bắc và Tây Bắc, ở Thượng Lào, ở vùng đồng bào công giáo đồng bằng nam sông Hồng…, tất cả những biện pháp chiến lược đó đều chứng minh sự quan tâm của Tổng Tư lệnh Vơ Nguyên Giáp đến cơ sở chính trị quần chúng trước và trong chiến tranh. Khi quân ta chuyển lên đánh lớn, nhất là khi mở những chiến dịch trong hoặc gần vùng đông dân, bao giờ mục đích chiến dịch cũng có một nội dung quan trọng là tranh thủ nhân dân. Chiến dịch mở ra trong những vùng dân cư đặc biệt, như Tây Bắc, Thượng Lào, Hà - Nam - Ninh, bên cạnh mệnh lệnh quân sự bao giờ cũng kèm theo những điều quy định về kỷ luật dân vận. Điều đó giải thích v́ sao khi quân ta về chiến đấu ở vùng như Phát Diệm, đồng bào giáo dân sớm nhận thấy bản chất anh Bộ đội Cụ Hồ khác hẳn những điều mà bà con bị chính quyền tay sai tuyên truyền xuyên tạc và các tầng lớp giáo dân sớm tỏ thái độ đồng t́nh và ủng hộ kháng chiến. Sau mỗi chiến dịch, trong chỉ thị của Tổng Tư lệnh về củng cố vùng mới giải phóng, bao giờ cũng đề cập đến nhiệm vụ bảo vệ nhân dân, đề pḥng địch trở lại khủng bố càn quét, đồng thời với nhiệm vụ nhanh chóng ổn định đời sống chính trị - xă hội của địa phương, cải thiện đời sống nhân dân.

Nh́n trên phạm vi toàn cục, quan hệ quân-dân-cá-nước đă trở thành truyền thống của quân đội và nhân dân ta, trong thời chiến cũng như trong thời b́nh. Đạt được kết quả đó, ngoài yếu tố có tính quyết định là sự lănh đạo và giáo dục chung của Đảng và của các tổ chức chính trị trong Mặt trận, việc Tổng Tư lệnh kiêm Bí thư Quân ủy Trung ương Vơ Nguyên Giáp quan tâm chỉ đạo các tổ chức đảng và hệ thống công tác chính trị trong quân đội để giữ vững kỷ luật dân vận có ư nghĩa rất quan trọng để duy tŕ và củng cố mối quan hệ quân dân đoàn kết giết giặc cứu nước. Điều đó giải thích v́ sao, ở tiền tuyến cũng như ở hậu phương, trong tác chiến cũng như trong xây dựng, Bộ đội Cụ Hồ, dưới quyền chỉ huy của Tổng Tư lệnh Vơ Nguyên Giáp luôn được nhân dân ủng hộ. Ông đă giáo dục cho quân đội thấm nhuần một chân lư mà Cụ Hồ đă dạy: “Yếu tố chính trị quần chúng là chỗ dựa không thể thiếu trong bất kỳ hoạt động quân sự nào của quân đội cách mạng, quân đội của nhân dân”.

Trong quan hệ với các nước bạn (Lào, Cam-pu-chia, Trung Quốc) có liên quan đến lĩnh vực quân sự trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp, bao giờ Tổng Tư lệnh Vơ Nguyên Giáp cũng quan tâm đến yếu tố chính trị đối ngoại b́nh đẳng, hữu nghị, coi trọng tinh thần quốc tế cao cả.

Từ bài học thắng lợi của hai cuộc kháng chiến, trong “Bài giảng về đường lối quân sự của Đảng”, khi nói về địa vị và tác dụng của lực lượng chính trị quần chúng, Đại tướng Vơ Nguyên Giáp nói: “Lực lượng chính trị quần chúng là cơ sở để xây dựng và phát triển lực lượng mọi mặt của cách mạng, của khởi nghĩa vũ trang và chiến tranh cách mạng, là cơ sở để xây dựng và phát triển các lực lượng vũ trang cách mạng. Nó là chỗ dựa vững chắc cho LLVT nhân dân tác chiến”.

Thành công của Tổng Tư lệnh Vơ Nguyên Giáp trong hơn 30 năm cầm quân, trước hết là thành công của một nhà chính trị, thành công của sự khẳng định hoạt động quân sự phải phục vụ cho mục tiêu giải phóng dân tộc của Đảng, thành công của quan điểm luôn khẳng định sức mạnh của toàn dân là yếu tố quyết định thắng lợi của sự nghiệp cách mạng. Đó đồng thời cũng là thành công của một nhà quân sự thường xuyên quan tâm giáo dục cho toàn quân truyền thống cội nguồn từ nhân dân mà ra và mục tiêu v́ nhân dân mà chiến đấu, thường xuyên quan tâm duy tŕ, củng cố và phát triển quan hệ quân-dân-cá-nước, để quân đội luôn sống trong ḷng dân, được nhân dân tin yêu, đùm bọc, giúp đỡ, dù ở tiền tuyến hay hậu phương, thời chiến hay thời b́nh.

Cụ Luật gia Vũ Đ́nh Ḥe, một nhân sĩ trí thức tham gia chính quyền cách mạng ngay từ những ngày đầu, đă nói về một khía cạnh chính trị khác trong con người nhà quân sự Vơ Nguyên Giáp. Vũ Đ́nh Ḥe và Vơ Nguyên Giáp đều là những thành viên của Quốc hội đầu tiên. Trong Chính phủ đầu tiên, Cụ Ḥe là Bộ trưởng Bộ Giáo dục, sau đó là Bộ trưởng Bộ Tư pháp. Trong một lần trả lời phỏng vấn của Báo Văn nghệ về Vơ Nguyên Giáp cuối năm 2005, Cụ nói: “Chính tư duy chiến lược quân sự - chính trị cùng với ḷng nhân ái bao la của Bác Hồ đă thấm vào trí năo, tâm can của vị Tổng chỉ huy Vơ Nguyên Giáp, người học tṛ gần gũi và “ngoan ngoăn” nhất của Bác”.

Điều căn bản nữa cần phải nêu là Vơ Nguyên Giáp đă luôn luôn cố gắng noi theo tinh thần đại đoàn kết toàn dân của Hồ Chí Minh, đại đoàn kết v́ đại nghĩa, v́ chí nhân, cho nên Anh Văn được toàn quân tin yêu và nhờ cậy, được những người trí thức và toàn dân quư mến, kính trọng, được cả thế giới hâm mộ”.

Sử gia nước ngoài khi viết về hai cuộc kháng chiến của Việt Nam và về Quân đội nhân dân Việt Nam, cũng thường đặc biệt quan tâm đến “chất chính trị trong nhà quân sự Vơ Nguyên Giáp”. Điển h́nh là trường hợp J.Lacutuya (Jean Lacouture). Ông là nhà văn, nhà báo, phóng viên chiến trường, có mặt ở Việt Nam ngay từ những ngày đầu chính quyền cách mạng và là một trong những người được ông Giáp tiếp rất sớm, chỉ ít ngày sau Tổng khởi nghĩa.

Viết về cuộc gặp đầu tiên đầu tháng 2-1946, sau khi nghe Vơ Nguyên Giáp nói về quyết tâm chiến đấu v́ mục tiêu chính trị của chiến tranh là độc lập dân tộc, J.Lacutuya nhận xét rằng: Ông Giáp nói về “độc lập” như một yêu cầu tối hậu. Ông cho hay, nếu không đạt được, Việt Minh sẽ phát động chiến tranh. “Chúng tôi không cho phép ḿnh dừng bước bởi một hy sinh, bạo lực hay tàn phá”. Ông nhấn mạnh điều này, nên gây một ấn tượng mạnh đối với tôi….

Tại Hội nghị Đà Lạt, J.Lacutuya lại có dịp “t́m hiểu về nhà chính trị Vơ Nguyên Giáp”. Sau này, J.Lacutuya viết: “Tại đây, ông lại thể hiện tài hùng biện cao cường của ḿnh trong việc kịch liệt lên án cuộc chiến mà các đơn vị viễn chinh Pháp đang tiến hành ở Nam Bộ. Các cuộc tranh luận của ông với đối thủ của ḿnh là P.Messmer (người sau này trở thành Bộ trưởng Bộ Quốc pḥng của Đờ Gôn) đă diễn ra cực kỳ gay gắt, nhưng ông biết tiết chế lời lẽ của ḿnh và trong suốt quá tŕnh đàm phán, ông luôn t́m kiếm sự hiểu biết lẫn nhau từ phía Pháp”.

Một chi tiết mà J.Lacutuya tiết lộ, như một khám phá về thiện chí thương lượng của ông Giáp. Mặc dù Hội nghị Đà Lạt đă thất bại, vậy mà như J.Lacutuya tiết lộ: Khi hiệu đính bài viết của ḿnh, chính ông Giáp là người gợi ư cho tôi dùng cụm từ “sự bất đồng ư kiến trong hữu nghị” (Le désaccord cordial) để mô tả Hội nghị Đà Lạt. Năng lực chính khách cũng như chính kiến không khoan nhượng của ông thấm nhuần trong từng câu. Giải thích v́ sao hồi đó người ta gọi Vơ Nguyên Giáp là “ngọn núi lửa phủ tuyết”, J.Lacutuya viết: “Đó là h́nh tượng thể hiện sự pha trộn giữa nhiệt tâm cháy rực với những phán quyết lạnh lùng, tạo nên sức mạnh của con người này. Với Giáp, chúng ta cần mô tả thiên tài và niềm say mê của ông. Trong bộ quân phục là một con người nhỏ bé với cái đầu của một con sư tử và vầng trán của một nhà tư tưởng, một con người đă sử dụng bạo lực như nguyên liệu để xây dựng một dân tộc”.

Với bạn bè, nhất là với các nước châu Phi vốn cùng cảnh ngộ th́ “con sư tử Vơ Nguyên Giáp” lại có những t́nh cảm chính trị hết sức ưu ái. Chính phủ và nhân dân nhiều nước châu Phi có ḷng mến mộ đặc biệt đối với cá nhân Đại tướng Vơ Nguyên Giáp, không chỉ v́ tài thao lược của một vị tướng với những bài học chiến lược về chiến tranh giải phóng trong quá khứ, mà c̣n v́ sự quan tâm của nhà chính trị Vơ Nguyên Giáp về những vấn đề liên quan đến mối quan hệ hợp tác giữa châu Phi với Việt Nam.

Đại tướng giới thiệu với các đại biểu châu Phi một kinh nghiệm về nguyên nhân thắng lợi của cách mạng Việt Nam bằng cách nhắc lại khẩu hiệu hành động mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đă vạch ra cho toàn dân Việt Nam: “Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết - Thành công, thành công, đại thành công”.

Ông Vơ Nguyên Giáp cũng không bỏ lỡ dịp để lư giải cho các vị khách phương Tây-kể cả những người hôm qua c̣n là kẻ thù của Việt Nam, biết rằng: Hàng chục thế kỷ nay, cả bạn lẫn thù đều không đánh giá đúng tinh thần dân tộc của nhân dân Việt Nam, không đánh giá đúng sức mạnh của dân tộc Việt Nam.

Ngày 23-6-1997, trong cuộc tiếp cựu Bộ trưởng Bộ Quốc pḥng Mỹ Mắc Na-ma-ra và một số quan chức quân sự cao cấp Mỹ, một thành viên trong đoàn khách hỏi ông Giáp một câu khiến mọi người chú ư: “Trong 30 năm chiến tranh, vị tướng nào được ông đánh giá cao nhất?” Đại tướng Vơ Nguyên Giáp trả lời rằng, chỉ có nhân dân Việt Nam là người đánh thắng Mỹ, c̣n bất kỳ vị tướng nào, dù có công lao đến đâu cũng chỉ là giọt nước trong biển cả. Vị tướng mà ông Giáp đánh giá cao nhất là tướng nhân dân. Cũng như tướng Lơcle nửa thế kỷ trước, Ngài cựu Bộ trưởng Bộ Quốc pḥng Mỹ và các vị khách Hoa Kỳ khó mà hiểu hết được chiều sâu câu nói của người đối thoại-nhà chính trị lăo thành, đồng thời cũng là nhà quân sự số 1 Việt Nam.

Theo: QĐND
 
«  Trở về  
Thảo luận của bạn
Họ và tên
Địa chỉ hòm thư
Ý kiến của bạn
Ảnh mã bảo vệ
Đổi mã bảo vệ ấn F5
Mã bảo vệ:
Ảnh mã bảo vệ toàn là ký tự ( không có số )

Danh sách thảo luân:

    Những tin bài khác:
         •  Người Nga nói thật về Chiến tranh Việt Nam
         •  Gặp mặt truyền thống Học viên VN tại HV Quân chính Lê Nin 02/11/2014 tại Hà Nội
         •  Học viện chính trị quân sự mang tên V.I. Lê - nin
         •  Đại tướng Nguyễn Chí Thanh nhân 100 ngày sinh
         •  Bộ trưởng Phùng Quang Thanh thăm Đại tướng Vơ Nguyên Giáp
         •  Chỉnh đốn Đảng, đọc sử xưa ngẫm chuyện nay
         •  Tướng Huỳnh Đắc Hương:
         •  Tṛ chuyện cùng vị tướng một đời với biển
         •  Thượng tướng Đặng Vũ Hiệp, những điều tôi biết
         •  Thiếu tướng Nguyễn Mạnh Hải

 
ictgroup.vn